Radojkoviq: Reagimet negative ndaj Kuvendit janë rezultat i “vijave të kuqe”

Historiani Stefan Radojkoviq vlerësoi se reagimet negative ndaj Parlamentit gjithëserb dhe Deklaratës janë pjesë e “dinamikës rajonale” dhe pasojë e vijave të kuqe të vendosura nga Serbia dhe Republika Srpska.

“Mesazhet që po dëgjojmë sot nga Sarajeva, por edhe nga administrata e Prishtinës, janë shprehje e shqetësimit të tyre, sepse ata e kuptojnë se dalëngadalë partnerët e tyre kyç në Perëndim po respektojnë gjithnjë e më shumë pikëpamjet e Serbisë, dhe rrjedhimisht të Republikës Srpska. Ata e kuptuan se Serbia dhe RS kanë mundësi nëse zëri i tyre nuk respektohet”, tha Radojkoviq për Kosovo online.

Ai i vlerëson reagimet nga Prishtina si një narrativë dhe retorikë e marketingut politik që ekziston në mesin e shqiptarëve të Kosovës me dekada.

“Çështja është se politika e Serbisë sot është e kontekstualizuar në periudhën moderne. Prandaj, politika që po zbatohet sot në fakt i përgjigjet situatës në marrëdhëniet ndërkombëtare në vitet e fundit. Ajo që nuk shkon mirë për shqiptarët është se ata në fakt janë të vetëdijshëm se administrata e tyre në Prishtinë ekziston vetëm falë mbështetjes së Perëndimit. Duke qenë se Perëndimi nuk është më aktori i vetëm dhe më dominues në marrëdhëniet ndërkombëtare, ata janë të vetëdijshëm se pozicioni i tyre po lëkundet dhe se mund të ndryshojë, sigurisht jo shpejt, por me kalimin e kohës. Kjo është ajo që ata tani po përpiqen të parandalojnë dhe për këtë arsye kjo retorikë, e cila deri vonë kalonte nëpër zyrat e aktorëve kryesorë ndërkombëtarë në Perëndimin kolektiv. Mirëpo, ajo po bëhet gjithnjë e më e pafrytshme dhe me siguri nuk do të ketë ndikimin me të cilin ishin mësuar deri para disa vitesh”, tha Radojkoviq.

Duke e përshkruar situatën aktuale gjeopolitike si një "botë në ndryshim", ai shtoi se "fërkimet midis fuqive të mëdha" përfaqësojnë jo vetëm një rrezik potencial, por edhe një mundësi të mundshme.

Radojkoviq theksoi se në këtë kontekst duhen parë dy mesazhe kyçe nga Parlamenti.

“Vijat e kuqe u dërguan dhe u vizatuan. Ekziston një konsensus i përgjithshëm se ne nuk do të shkojmë më poshtë, e ai është mbijetesa e popullit serb dhe mbijetesa e institucioneve të popullit serb, qofshin ato në BeH apo në Serbi”, theksoi Radojkoviq.

Ai thekson se mesazhi i dytë i qartë është se Serbia është e gatshme për bashkëpunim.

“Në këtë kuptim, as Sarajeva, as Podgorica, as Shkupi nuk kanë arsye të kenë frikë nga Republika e Serbisë apo Republika Srpska. Por ai komunikim duhet të jetë më kuptimplotë, ajo rrugë duhet të jetë e dyanshme dhe jo njëkahëshe siç ishte zakonisht. E thënë thjesht, Serbia si aktore në Ballkanin Perëndimor është një nga aktorët kryesorë dhe kjo nuk do të ndryshojë pavarësisht ndryshimeve në marrëdhëniet ndërkombëtare”, thekson Radojkoviq.

Ai shton se reagimet negative ndaj Parlamentit gjithëserb janë pjesë e "dinamikës rajonale".

“Parlamenti gjithëserb nuk duhet të nxisë emocione negative në rajon. Megjithatë, ne e dimë nga përvoja se populli boshnjak dhe përfaqësuesit e tij politikë mbi të gjitha, si dhe shqiptarët e Kosovës dhe përfaqësuesit e tyre politikë, i shmangen një institucionalizimi të tillë të bashkëpunimit serb në rajon, kryesisht për shkak se serbët si grup etnik janë më të shumtë. Nga ana tjetër, Serbia si shtet është realisht një aktor rajonal, në kontekstin e Ballkanit Perëndimor, një aktor kyç. Dhe pastaj nuk është mirë për interesat e tyre, ose të paktën kështu e perceptojnë ata, që Republika Srpska dhe Serbia të thellojnë, zgjerojnë dhe mbi të gjitha institucionalizojnë bashkëpunimin e tyre. Sepse kjo në fakt tregon se Serbia dhe populli serb janë të vetëdijshëm për forcën dhe potencialin e tyre jo vetëm për marrëdhënie në rajon por edhe në nivel ndërkombëtar”, përfundoi Radojkoviq.