Serbët në Shkodër përkujtojnë Savindanin

Festën e kryepeshkopit të parë serb dhe iluministit të Shën Savës serbët nga Shkodra e kremtuan me liturgji në kishën e Shën Trinisë në fshatin Vrakë afër këtij qyteti, e më pas me Akademinë solemne të Shën Savës në ambientet e Shoqatës Serbo-Malazeze “Moraça Rozafa”.

Liturgjinë solemne e shërbeu igumeni i Manastirit të Cetinjes, Pajsije Gjerkoviq, në bashkësi të priftit shkodran, Nikolla Petanija.

Pas shugurimit dhe prerjes së tortës festive, Pavle Jakoja Brajoviq, kryetar i shoqatës, në fjalën e tij përshëndetëse tha se rrënjët serbe në këto treva janë të thella dhe shprehu shpresën se do të mbijetojnë.

“Shpresojmë të mbijetojmë në këto treva dhe të gjitha aktivitetet që bëjmë shkojnë në atë drejtim, për të ruajtur kulturën, traditën dhe identitetin serb në këto treva. Në janar ndezëm pemët e Krishtlindjeve, festuam Krishtlindjet dhe sot festojmë Shën Savën. Do të kemi më shumë aktivitete gjatë vitit, sepse që nga ardhja e demokracisë në Shqipëri nuk kemi pasur probleme, përveç atyre financiare”, ka përfunduar Brajoviq.

Predikimin e Shën Savës e mbajti M.Sc. Svetlana Samarxhija, historiane nga Pale, e cila u tha serbëve nga kjo zonë që të mbijetojnë në këtë zonë, ta ruajnë traditën dhe të mos e shuajnë atë.

“Kur shikojmë faktin se Shkodra ka qenë nën sundimin serb për shekuj dhe trashëgon një traditë të madhe serbe së bashku me kishën ortodokse serbe, sot ndoshta gjëja më domethënëse është se në këtë zonë ekziston një komunitet serb dhe se ai arriti të mbijetojë gjithë këta shekuj të stuhishëm”, tha Samarxhija.

Me atë rast u ndanë edhe çmimet e Shën Savës.

Savindan festohet në Shkodër që nga viti 2009. Kremtimi i kësaj feste të madhe dhe shërbesa e liturgjive në gjuhën serbe në Shkodër u ripërtëri në vitin 1992 nga Mitropoliti i Malit të Zi dhe Bregdetit Amfilohije, i cili bëri pagëzimin sakramental të një numri të madh shkodranësh atë vit në shtëpinë e oficerëve.

Sot në Shqipëri nuk ka asnjë shkollë serbe dhe as një kurs të gjuhës serbe që dikur mbahej në ambientet e shoqatës së minoritetit serbo-malazez në Shqipëri "Moraça-Rozafa", e cila së bashku me Shoqërinë Ortodokse të Shën Gjon Vladimirit, organizoi sot Akademia e Shën Savës.

Në programin e festës së Shën Savës morën pjesë muzikologu Radovan Mishkoviq, studentë dhe fëmijë shkodranë, këngëtarë dhe recitues të seminarit të Cetinjes, lahutisti Sekula Ceroviq. Moderator ishte Aleksandar Vujoviq, profesor në Seminarin e Cetinjes.